موضوعات ‌مرتبط: اجتماعی تحلیلی

a/222 :کد

اهمیت مدیریت دانش در سازمان‌ها

تحلیل ایران

  یکشنبه ۳۰ آذر ۱۳۹۳ — ۰۰:۰۰
تعداد بازدید : ۲۴۳۴   


دانش به اطلاعاتی از داده‌ها گفته می‌شود که ریشه دانستن و آگاهی می‌آید که جنبه تئوری و عمی به آن تجزیه نیز می‌گویند، دارد. اگر بخواهیم مفهوم دیگری از دانش را بگوییم همان درک و آگاهی یا شناخت است که در خلال مطالعه، تحقیق، مشاهده یا تجربه به دست می‌آید.

دانش منبعی ارزشمند است که برای توانمندسازی سازمان‌ها در جهت نوآوری و رقابت می‌باشد. این دانش می‌تواند در میان کارکنان به آگاهی‌بخشی آنان منجر گردد. فرایند مدیریت داشتن نیز در واقع ایجاد یک سیستم در سازمان است که کار دانشی را نظام‌مند می‌نماید و برای تبدیل دانش به یک کالای سرمایه‌ای، سازمان‌ها باید جهت ایجاد تعادل میان فعالیت‌های مدیریت دانش بکوشند. فرایند مدیریت دانش می‌تواند بر ایجاد، انتشار و به کارگیری دانش در سازمان منجر شود. در حقیقت مدیریت دانش در هدف نهایی خود به دنبال افزایش هوشمندی و بالابردن بهره هوشی سازمان است.

در سازمان‌های دانشی، دانش به سادگی منتقل می‌شود و در اختیار کارکنان قرار می‌گیرد. زمانی که کارکنان به دانش سازمانی دسترسی پیدا می‌کنند می‌توانند محیط خود را بشناسند و آن را معنی‌دار نمایند. آنها می‌توانند روش‌های جدید و بهتری در تخصص‌های خود بیابند و آن را معنادار و در اجرا احصا نمایند تا میزان بهره‌وری نیز در سازمان بالا برود.

لذا از توضیحات بالا می‌توان این تعریف را از مدیریت دانش کرد که: «فرایند، خلق، انتشار و به کارگیری دانش به منظور دستیابی به اهداف سازمانی است ما در عصری زندگی می‌کنیم که دانش یک قدرت است و سرمایه‌های دانشی به یک ابزار قدرت عمل می‌کنند. وظیفه مدیریت دانش، مدیریت سرمایه‌های دانشی هر سازمان است که یک فرآیندی را باید طی کند تا به اهداف خود برسد. انسان در مسیر تاریخ تکاملی خود و تکامل اجتماعی توانسته که تولید کننده دانش باشد و از آن در ایجاد تغییرات در جامعه استفاده نماید.

در قرن 21 و عصر حاضر، سازمان‌های دانش‌بنیان و دانش‌آفرین متولیان مدیریت دانش هستند. شاید با تعریف «آلولین تافلر» از دانش بتوان مفهوم مدیریت دانش را بهتر فهمید. وی در این باره می‌گوید انسان دانش را مدیریت نمی‌کند، برعکس این دانش است که انسان را اداره می‌نماید.

ویژگی های دانش

دانش در دو نوع قابل شکل‌گیری است؛ دانش عینی و ضمنی. دانش عینی بدون ابهام و روشن و آشکار است و دانش ضمنی یک دانش غیرآشکار بوده که در درون شخص وجود دارد. برای این دو دانش ویژگی‌هایی وجود دارد که عبارتند از:

1- دانش حاصل فعالیت بشر است

2- دانش حاصل تفکر است

3- دانش تراووش فکری است

4- دانش حاصل خرد جمعی است

5- دانش جدید برپایه دانش قدیم به وجود می‌آید.

مدیریت دانش در سازمان‌ها

سازمان‌ها به دلایلی علاقمند به انجام مدیریت دانش هستند. زیرا که تأکید سازمان‌ها بر چگونگی انجام کار و تجربیات افراد و مهارت‌های آنهاست. از طرفی پژوهشگران معتقدند که دانش نقش مؤثری بر توسعه دارد و سازمان‌ها با استفاده از مدیریت دانش مؤثر، قادر به ارائه بهتر خدمات هستند. اگر در سازمان فقط اشاعه اطلاعات صورت بگیرد، دانش افزایش پیدا نخواهد کرد. یافتن افراد صاحب دانش در سازمان نیاز به یک فرآیند زمانی دارد. آنچه نظام مدیریت دانشی انجام می‌دهد، برقراری ارتباط میان افرادی است که با هم بیندیشند و زمانی را برای اشتراک افکار و دیدگاه‌هایی که به نظر می‌رسد برای دیگر اعضا گروه مناسب است، اختصاص دهند. استفاده از کانون‌های تفکر، مخازن فکری یا (Think tanks) اندیشه‌ورزی و تجربه‌نگاری از تاکتیک‌های مدیریت دانش می‌تواند باشد.

موانع ایجاد مدیریت دانش در سازمان‌ها

برای اجرای راهبرد مدیریت دانش در سازمان‌ها محدودیت‌هایی نیز وجود دارد که این محدودیت‌ها و موانع عبارتنداز:

1- کمبود روابط انسانی در فرایند مدیریت دانش

2- کمبود نیروی نخبه و صاحب فکر

3- عدم ارزش فراگیر و تلاش‌های مدیریت دانش

4- کمبود فرهنگ‌سازی و اشاعه دانش در سازمان‌ها

5- روشن نبودن ارزش دانش و مدیریت دانش در سازمان

مراحل اجرا و عملیاتی کردن مدیریت دانش در سازمان‌ها

برای داشتن یک سازمان دانش محور یا دانش‌بنیان باید مراحلی را به اجرا درآورد و این مراحل عبارتند از:

1- آموزش مفاهیم و جلب نظر مدیران به اهمیت دانش در سازمان

2- ارزیابی سطح دانش سازمان (معیارسنجی)

3- تشکیل تیم دانش کمیته‌های علمی – کانون اتاق‌های فکر – اندیشه‌ورزی و تجربه‌نگاری یا حمایت از دانش ضمنی افراد

4- تدوین چشم‌انداز دانش (نقشه راه دانشی)

5- فرهنگ سازی استقلال واحد مدیریت دانش در سازمان

6- مدیریت دانش و فناوری اطلاعات و به کارگیری فناوری اطلاعات برای سازماندهی دانش و اشتراک آن.

بهره سخن و نتیجه‌گیری:

سازمان‌ها برای افزایش و ارتقاء بهره‌وری و قدرت افزایی خود در عصر حاضر نیازمند دانشی شدن خود هستند که مدیریت دانش، علمی است که می‌تواند آن را در سازمان به اجرا درآورد. اجرایی که به یک سیستم و نظام تبدیل می‌شود. لذا در این راه چالش‌ها و فرصت‌هایی نیز وجود دارد که می‌تواند به ارتقاء مدیریت دانش در سازمان کمک نماید. لذا موفقیت در آینده از آن سازمان‌هایی است که بتوانند دانش را در سازمان خود نهادینه کرده و آن را مدیریت نمایند.

 

نویسنده : ناصرکاتبی

                               

  تحلیل ایران
  تحریریه تحلیل ایران
  آدرس ایمیل : info@tahlileiran.ir
  آدرس سایت/وبلاگ:
  از همین نویسنده :
دانش     فرهنگ     توسعه            


  ارسال نظر جدید:
      نام :        (در صورت تمایل)

      ایمیل:      (در صورت تمایل) - (نشان داده نمی شود)

     نظر :