موضوعات ‌مرتبط: سیاسی تحلیلی

a/491 :کد

پیروزی انصارالله در یک قدمی توافق سیاسی بزرگ

تحلیل ایران

  پنجشنبه ۰۹ بهمن ۱۳۹۳ — ۱۴:۳۹
تعداد بازدید : ۵۰۵   

 

آخرین تحولات یمن


 درگیری‌های اخیر صنعا و تحولات خیابان های اطراف کاخ ریاست جمهوری و کشته شدن ده ها تن

از شهروندان یمنی بار دیگر توجهات افکار عمومی و رسانه‌های جهانی را به قیام نافرجام یمن متوجه

ساخت. حادثه از این قرار است که طبق توافق آشتی ملی تصویب شده میان طرفین باید قدرت

سیاسی میان گروه‌ها به نحو عادلانه تقسیم شود و دولت هم از هرگونه تلاش برای تقسیم و فدارلی

کردن کشور دست بردارد. با این حال طبق پیش‌نویس جدید قانون اساسی، یمن در حال تبدیل شدن

به ٦ ایالت فدرالی است. گروه الحوثی معتقد است طرح تقسیم کشور به شش ایالت با توجه به

وجود شکاف‌های عمیق اقتصادی و جغرافیایی، زمینه را برای فقر و عقب‌ماندگی بیشتر مناطق

شمالی در برابر مناطق مرکزی و دیگر مناطق برخودار از امکانات تجاری و نفتی فراهم می‌سازد. به

هرحال دولت جدید یمن دورنمای سیاسی خود را روی اجرای این طرح گذاشته و با وجود

مخالفت‌های داخلی از سوی جنوبی‌ها و گروه انصارالله در تلاش برای عملیاتی نمودن این طرح

می‌باشد . این مسئله زمینه صف آرایی گروه انصارالله با رئیس جمهوری حاکم عبدربه منصور را

فراهم ساخته است.

بازداشت رئیس دفتر منصور هادی برای جلوگیری از کودتا

جنبش انصارالله برای جلوگیری از کودتا و حفظ مصالح عمومی «احمد بن مبارک» رئیس دفتر هادی

که بیشترین نقش را در طراحی اقلیم شش‌گانه داشته است، بازداشت کرد. به دنبال آن، "منصور

هادی"، نخست‌وزیر "خالد محفوظ بحاح" و دولت تازه تشکیل شده یمن را وادار به استعفا کرد و خود

نیز طی بیانیه‌ای ضمن استعفا اعلام کرد که «دیگر قادر به اداره امور یمن نیست علاوه بر این،

سیدعبدالمالک بدرالدین الحوثی رهبر انصارالله را نیز متهم کرد که توافقات با دولت را زیرپا

گذاشته است. هم‌زمان با این تحولات، «عبدربه جلال» پسر رئیس‌جمهور تلاش کرده تا با صرف

میلیون‌ها دلار به منظور مقابله با گروه انصارالله و کمیته‌های مردمی آن، "اللجان الشعبیة" یا همان

کمیته های مردمی را در استان‌های جنوبی شامل بیضاء و إب، مأرب به وجود آورد و مقدمات اجرای

طرح اقالیم شش گانه را فراهم کند. استعفای منصور هادی در حالی صورت گرفته است که

عربستان و امریکا به طور ضمنی نارضایتی خود را از تصمیم منصور هادی به استعفا ابراز کرده‌اند

آنان معتقدند هادی با رها کردن کار زمینه را برای موفقیت آسان انصارالله و تمام کردن کار فراهم

کرده است.


عقب نشینی منصور هادی از استعفا و برد سیاسی انصار الله

اما در ادامه منصور هادی استعفای خود را پس گرفته و به مسئولیت خود برگشت. بازگشت «عبد

ربه منصور هادی» رئیس جمهور یمن به قدرت در حالی صورت گرفت که مهم‌ترین شرط او مبنی بر

بیرون رفتن کمیته‌های مردمی متعلق به جریان انصار‌الله از صنعا محقق نشد. یکی از منابع نزدیک به

دفتر سیاسی انصارالله یمن به خبرنگار پایگاه تحلیلی «الوقت» گفت انصارالله به منصور هادی گفته

است باید بین ادامه ریاست‌جمهوری و خروج از کشور یکی را انتخاب کند چرا که با ادامه وضع

فعلی، امکان تصمیم‌گیری درباره مهم‌ترین مسایل یمن با دشواری مواجه می‌گردد. وی گفت که

منصور هادی از تصمیم قبلی مبنی بر کناره‌گیری از پست ریاست‌جمهوری منصرف گردیده و به

زودی به کار خود به عنوان رئیس‌جمهور ادامه می‌دهد. بازگشت او با نادیده گرفتن مهم‌ترین دلیل

کناره‌گیری‌اش که تسلط نیروهای مردمی جنبش انصارالله همراه می‌باشد، نشان می‌دهد که استعفای

او تأثیری در اراده انصارالله نداشته است.

در حال حاضر ٩ قبیله بزرگ زیدی با محوریت انصارالله بر صنعا تسلط دارند و مجاری ورودی

پایتخت را در کنترل خود گرفته اند. منصور هادی در حالی ناگزیر به پذیرش دوباره کار در پست

ریاست‌جمهوری است که نتوانسته است صنعا را از سیطره نیروهای سرسخت عبدالمالک جدا کند.

دوره قانونی ریاست‌جمهوری هادی براساس توافق موسوم به «مبادره‌ی خلیجی» دو سال بوده و در

پایان سال ٢٠١٣ تمام شده است از این رو هادی قادر نیست بدون جلب موافقت انصارالله که اینک

معرف اکثریت مردم زیدی و شافعی یمن است، ریاست‌جمهوری او مشروعیتی ندارد.


گزارش سازمان ملل از اوضاع بحرانی یمن

در حالی که سازمان ملل امکان رسیدن به یک توافق بر اساس مذاکرات پیشین در یمن را بعید

ندانسته، نمایندگان گروه‌های سیاسی این کشور برای تشکیل "شورای ریاست‌جمهوری" متشکل از

نمایندگان تمام احزاب یمنی آماده می‌شوند تا اداره کشور را به این شورا واگذار کنند. شورای

امنیت نیز پشت درهای بسته به بررسی تحولات یمن پرداخت که نتیجه‌ای از این نشست مشاهده

نشده است. شورای امنیت در این جلسه غیرعلنی که در مقر سازمان ملل در نیویورک برگزار شد،

تحولات اخیر یمن و چالش‌هایی که روند سیاسی در این کشور با آن مواجه است را مورد بررسی قرار

داد.

15 عضو شورای امنیت در این جلسه به اظهارات جمال بن عمر، فرستاده دبیر کل سازمان ملل و

مشاور ویژه او در امور یمن که از طریق ویدیو کنفرانس از محل اقامتش در صنعاء صحبت می‌کرد،

گوش دادند و بن عمر اعضای شورای امنیت را در جریان آخرین تحولات سیاسی، امنیتی و حقوق

بشر یمن و همچنین تلاش‌های صورت گرفته برای پشت‌سر نهادن بن‌بست سیاسی در این کشور قرار

داد. وی تاکید کرد که از طریق برگزاری نشست‌های روزانه با طرف‌هایی که سند صلح و شراکت را

امضا کرده‌اند، امکان رسیدن به توافق میان همه گروه‌ها را بررسی می‌کند.

جمال بن عمر در جلسه شورای امنیت با بیان اینکه یمن در لبه پرتگاه قرار دارد، تصریح کرد: احتمال

از سرگیری درگیری‌های شدید هر لحظه وجود دارد. وی به اعضای شورای امنیت گفت که پرچم

"جمهوری یمن جنوبی" بر تمامی نهادها در عدن برافراشته شده است و برخی از مناطق عملاً جدایی

خود را اعلام کرده‌اند، هرچند که این مساله به صورت رسمی صورت نگرفته است. پیشتر فرستاده

سازمان ملل با رهبران جنبش انصارالله در چارچوب تماس‌های خود با گروه‌های سیاسی دیدار کرده

بود.

استفان دوجاریک، سخنگوی سازمان ملل با بیان این مطلب گفت: جمال بن عمر روزانه نشست‌هایی

را با 16 حزب سیاسی برگزار می‌کند تا توافقی جهت پیشبرد گفت‌وگوها حاصل شود. وی همچنین

تماس‌هایی را با کشورهای عرب حوزه خلیج فارس برقرار می‌کند و نگرانی‌ها نسبت به این مساله که

تلاش‌ها در یمن نتیجه ندهد روز به روز بیشتر می‌شود.

واکنش های بین المللی به تحولات یمن

همزمان بان کی مون، دبیر کل سازمان ملل در بیانیه‌ای نسبت به تحولات صورت گرفته در یمن

اظهار نگرانی کرد و از تمامی طرف‌ها خواست تا در مسیر گفت‌وگو با مشاور ویژه وی باقی بمانند. از

سوی دیگر سفیران 10 کشور ناظر بر طرح شورای همکاری خلیج فارس در یمن نسبت به خشونت‌ها

در این کشور اظهار نگرانی کردندو در بیانیه‌ای مشترک مدعی شدند رئیس‌جمهوری یمن و اعضای

دولت در نتیجه اعمال فشار "گروهی که می‌خواهد روند انتقالی را در این کشور تغییر دهد" استعفا

دادند. در این بیانیه آمده است مردم یمن با چالش‌های انسانی و امنیتی و همچنین تهدید القاعده

در شبه جزیره عرب مواجه هستند. آنها خواهان ادامه روند سیاسی مسالمت‌آمیز و قانونی براساس

جدول زمانی مشخص و بر مبنای نتایج گفت‌وگوی ملی و توافق صلح و شراکت شدند.

انصار الله به دنبال تشکیل شورای ریاست جمهوری

در همین حال نمایندگان گروه‌های سیاسی در یمن امکان تشکیل شورای ریاست‌جمهوری را که

نماینده تمامی احزاب باشد، مورد بررسی قرار می‌دهند. در همین خصوص یکی از مسوولان جنبش

انصارالله یمن اعلام کرد که این جنبش درصدد تشکیل شورای ریاست‌جمهوری و نه دولت نجات

ملی است. علی العماد، مدیر دفتر سیاسی جنبش انصارالله یمن شایعه‌ها مبنی بر تشکیل دولت

نجات ملی را تکذیب و تصریح کرد: آنچه که در حال حاضر در حال انجام است، تشکیل شورای

ریاست‌جمهوری به رهبری حوثی‌ها است. وی در مصاحبه‌ای با روزنامه مصری الیوم السابع، عنوان

داشت: جنبش انصارالله در حال حاضر بر روی برگزاری چندین نشست با سوسیالیست‌ها و حزب

ناصری و دیگر احزاب جهت تشکیل این شورا تمرکز کرده است. وی درخصوص اینکه آیا عبدالملک

حوثی، رهبر جنبش انصارالله یمن ریاست این شورا را بر عهده خواهد داشت یا خیر، گفت: رهبر

جنبش انصارالله تمایلی برای ریاست این شورا یا هیچ منصب دیگری ندارد. وی خاطرنشان کرد‌ که

جنبش انصارالله یمن نشست دیگری را با گروهی از احزاب سیاسی برگزار می‌کند تا به صورت نهایی

به توافقی در خصوص این شورای ریاست جمهوری دست یابند.

از سوی دیگر برخی از منابع مدعی شده‌اند که جنبش انصارالله یمن خواهان تصدی پست‌های

کلیدی در دولت از جمله معاونین، رئیس‌جمهور و نخست‌وزیر، برخی وزارت خانه‌ها، دبیرخانه

پارلمان و بخش نظارت و دارایی در بیشتر وزارتخانه‌ها و همچنین ریاست و معاونت ریاست دستگاه

سیاسی امنیتی یمن را خواستار شده است. الجزیره اعلام کرد که جنبش انصارالله همچنین خواهان

تصدی پست‌های دیگری از جمله معاونت رئیس بانک مرکزی و معاونت دستگاه امنیت ملی و ریاست

و یا معاونت رئیس مجلس شورا و ریاست کمیته مرزها و کمیسیون‌های نظارتی پارلمان و دیگر پست‌ها

شده است.

پنتاگون : امریکا در حال مذاکره با انصار الله یمن است

در عین حال و در ادامه این تحولات سخنگوی پنتاگون روز سه شنبه اعلام کرد : مقامات امریکا با

نمایندگان انصار الله یمن که رییس جمهوری این کشور را مجبور به استعفا کرده اند؛ در حال مذاکره

هستند. جان کربی سخنگوی پنتاگون به خبرنگاران گفت : با وجود این مذاکرات ، نباید آن را به

منزله یک توافق برای سهیم شدن در اطلاعات مربوط به مبارزه با القاعده در یمن دانست. وی گفت:

با توجه به عدم اطمینان سیاسی،منصفانه است که بگوییم مقامات دولت امریکا با جناحهای

مختلف یمن در مورد وضعیت سیاسی بسیار متغیر و پیچیده این کشور در ارتباط هستند. کربی

افزود : همچنین درست است اگر بگوییم که حوثی ها به عنوان شرکای این رویدادها ، قطعا دلیلی

برای صحبت کردن با شرکای بین المللی و جامعه بین الملل در مورد مقاصد و نحوه شکل گیری این

فرآیند دارند. دولت امریکا در حال شرکت در این مذاکرات است . ' کربی در پاسخ به این سوال که

آیا امریکایی ها و حوثی ها در حال سهیم شدن در مبارزه با تحرکات گروه القاعده در شبه جزیره عرب

هستند یا نه گفت :' هیچ توافق رسمی برای انجام این کار وجود ندارد و این کار به توافق رسمی نیاز

دارد.


آزادی بن مبارک و امیدها به تحقق توافق سیاسی بزرگ

اما با افزایش تلاش ها برای رسیدن به توافق سیاسی یک مقام وابسته به جنبش انصارالله یمن

(حوثی‌ها) که نام خود را فاش نساخت به خبرگزاری آسوشیتدپرس اعلام کرد این جنبش احمد مبارک،

رئیس دفتر منصور هادی،‌ رئیس جمهوری مستعفی یمن را آزاد کرده و تحویل قبایل محلی در استان

شبوه در جنوب این کشور داده است. در پی آزادی رئیس دفتر رئیس جمهور یمن تحقق توافق

سیاسی در این کشور قوت گرفت. گروه‌های سیاسی یمن برای تشکیل شورای ریاست جمهوری به

توافق رسیدند ولی هنوز مشخص نیست که ریاست این شورا را چه کسی بر عهده خواهد گرفت. بر

اساس این گزارش، آزادی عوض بن مبارک رئیس دفتر رئیس جمهور یمن در این راستا صورت گرفته

است. از سوی دیگر پارلمان یمن روز سه شنبه نشستی را برگزار کرد و در آن بر لزوم گفت‌وگو برای حل

بحران کنونی و تدوین قانون تاکید کرد.


تأکید رهبر انصارالله بر انتقال مسالمت‌آمیز قدرت در یمن

همچنین در حالی که تلاش های سیاسی برای دستیابی به توافق ادامه دارد، رهبر جنبش انصارالله

یمن تأکید کرد، منافع این کشور در گرو سرعت انتقال مسالمت‌آمیز قدرت بر اساس مشارکت است.

عبدالملک الحوثی، گفت: برخی بحران را هدفی برای بی ثباتی یمن قرار داده اند ولی ما خواستار

مشارکت هستیم و گروه های داخلی دلیلی برای مقابله با این حرکت ندارند. وی افزود: هرکسی که

فکر می کند می تواند از طریق بحران سازی مردم یمن را از تحقق اهداف خود دور کند، دچار توهم

شده است. الحوثی بحران سازی در برخی مناطق جنوبی یمن و حمله به پادگان‌های ارتش در برخی

مناطق و ضربه زدن به اقتصاد یمن را اقداماتی غیر مسئولانه دانست و تأکید کرد: این کشور نیازمند

حضور همه است و بهتر است که همه حول محور انقلاب باشیم. الحوثی خاطرنشان کرد: از همه

گروه‌ها می‌خواهیم که گام‌های انقلابیون را درک کنند. وی اظهار داشت: برخی از گروه‌ها ثبات یمن

را خطری برای خود می‌بینند و آشوب را به نفع خود می‌دانند.

رهبر انصارالله با بیان این که هیچ طرفی در انقلاب یمن به حاشیه گذاشته نمی‌شود و همه از آن سود

می‌برند، تأکید کرد: همه مردم یمن از مشارکت سود می برند ولی برخی گروه‌ها به دنبال در دست

گرفتن قدرت هستند. برخی گروه ها برای به هم زدن اوضاع دست به کارهایی غیرمسئولانه و

غیرقابل توجیه می زنند. الحوثی گفت: ما نمی خواهیم با شورای امنیت و جامعه جهانی دچار

مشکل شویم بلکه سعی می کنیم تا قدرت در یمن به صورت مسالمت آمیز و بر اساس شراکت انتقال

یابد. وی اظهار داشت: استعفای رئیس جمهور و دولت مانوری برای باج گیری و اقدامی ناسالم بود.

الحوثی با اشاره به موضع ارتش درباره حرکت مردم یمن، خاطرنشان کرد: از موضع مثبت ارتش یمن

تمجید و قدردانی می کنیم. رهبر جنبش انصارالله مردم یمن را به برگزاری تجمع گسترده دعوت

کرد و گفت: از همه انسان‌های آزاده و شرافتمند و اقشار مختلف مردم دعوت می‌کنم تا جمعه آینده

تجمعی گسترده و تاریخی را در صنعا برگزار کنند.

نوشته : سید صاحب صادقی

 

                               

  تحلیل ایران
  تحریریه تحلیل ایران
  آدرس ایمیل : info@tahlileiran.ir
  آدرس سایت/وبلاگ:
  از همین نویسنده :


  ارسال نظر جدید:
      نام :        (در صورت تمایل)

      ایمیل:      (در صورت تمایل) - (نشان داده نمی شود)

     نظر :