موضوعات ‌مرتبط: سیاسی سیاست خارجی

a/71215 :کد

طرح چشم انداز "سعودی ۲۰۳۰"

ناصر محمدي

  پنجشنبه ۱۶ اردیبهشت ۱۳۹۵ — ۱۵:۰۲
تعداد بازدید : ۷۴۲   
 تحلیل ایران -طرح چشم انداز "سعودی ۲۰۳۰"

در اوایل اردیبهشت ماه هیات دولت عربستان سعودی طرح چشم انداز "سعودی ۲۰۳۰" را تصویب کرد.

در اوایل اردیبهشت ماه هیات دولت عربستان سعودی طرح چشم انداز "سعودی 2030" را تصویب کرد. بنا به ادعای مقامات سعودی هدف ازاین طرح چشم انداز، دست یابی به بودجه جدا از نفت در سال 2030 میلادی، هدفمندی یارانه ها و بهبود وضعیت اقتصادی عربستان سعودی اعلام شده است. از سویی به نوشته رسانه های سعودی، این یک برنامه توسعه اقتصادی است و می توان آن را بزرگترین طرح تحول اقتصادی در تاریخ این کشور دانست.

 

آنچه که از این مقوله به نظر می رسد این کشور در طرح چشم انداز خود به دنبال عدم وابستگی به نفت است تا آسیب پذیری خودر را به این منابع کم نماید ولی به نظر می رسد این برنامه تخیلی بیش نیست و این  برنامه موجبات تجزیه عربستان را فراهم می کند. در زیر به نکاتی از محتوای این برنامه طرح توسعه و اهداف پشت پرده آن اشاره می شود:

این برنامه شامل تغییر ساختار صندوق سرمایه گذاری عربستان است که با تصمیمات جدید به بزرگترین صندوق حاکمیتی سرمایه گذاری در جهان تبدیل می شود. دولت عربستان امیدوار است با خصوصی سازی شرکتهای دولتی چهارصد میلیارد دلار درآمد کسب کند که قرار است این مبلغ در این صندوق سرمایه گذاری شود. محمد بن سلمان که سمت رئیس شورای اقتصادی و توسعه ای عربستان را هم برعهده دارد، این برنامه را برای آماده کردن این کشور در مرحله پس از نفت اعلام می کند.

 

بخشی از سهام شرکت ملی نفت عربستان «آرامکو» هم در چارچوب این برنامه فروخته خواهد شد. دولت عربستان حجم سرمایه صندوق سرمایه گذاری خود پس از اجرای این برنامه را دو هزار و هفتصد میلیارد دلار پیش بینی کرد. بر اساس این طرح، درآمد این صندوق پس از گذشت چهار سال باید به سالانه سی میلیارد دلار برسد. تحلیلگران اقتصادی برآورد کرده اند که با رسیدن ثروت این صندوق به 2700 میلیارد دلار، عربستان می تواند همه سهام چهار شرکت عظیم جهان (اپل، مایکروسافت، گوگل و هلدینگ چند ملیتی بیمه ای برکشایر هاتاوی) را خریداری کند.

 

باز شدن درهای عربستان سعودی برای سرمایه گذاری های خارجی در زمینه های مختلف به ویژه گردشگری با مکانیزم هایی مانند گرین کارت و معافیت مالیاتی برای سرمایه گذاران، افزایش درآمدهای غیرنفتی با تکیه بر بخش هایی مانند معدن، مبادلات مالی-بانکی، بازرگانی، گردشگری، صنایع نظامی، افزایش 100 میلیارد دلاری درآمدهای غیرنفتی، حرکت به سمت افزایش رقابتی شدن اقتصاد عربستان سعودی، شفافیت اطلاعات و دسترسی به اطلاعات آزاد، افزایش 60 درصدی میانگین درآمد هر خانواده سعودی و ... برخی از مهم ترین شاخصه های برنامه عربستان برای دوران پسانفت و سال های 2030 به بعد هستند. 

 

همچنین این کشور در نظر دارد صنایع نظامی و دفاعی را در داخل گسترش دهد. به نظر وزیر دفاع عربستان. این یکی از بخش های اشتغالزایی است. عاقلانه نیست عربستان سعودی سومین هزینه نظامی جهان را داشته باشد اما صنایع نظامی داخلی اش بسیار اندک باشد. وی  همچنین گفت: ارتش عربستان سعودی در زمینه هزینه ها در رتبه سوم جهان است اما در زمینه کیفیت، در رده 20 جهان است.  وی همچنین ادعا نموده است که یکی از راههای مقابله با فساد مالی اداری خصوصی سازی است. یارانه ها باید هدفمند شود. تنها طبقه متوسط و پایین باید از یارانه ها به ویژه یارانه آب و برق استفاده کنند.

 

یک منبع نزدیک به خاندان آل سعود فاش کرده بود هدف اصلی محمد بن سلمان از اجرای این برنامه افزایش سرمایه شخصی خود و تسلط کامل بر دارایی های عربستان و کوتاه کردن دست دیگر شاهزادگان سعودی و کاستن از قدرت محمد بن نایف ولیعهد این کشور است.

نشریه فوربس نیز در گزارشی به بررسی اوضاع اقتصادی عربستان سعودی و تلاش های محمد بن سلمان برای ایجاد تغییرات بزرگ در بخش اقتصادی این کشور پرداخت.

 

در این گزارش به قلم آلن والد به عنوان «پرسش هایی درباره طرح های اقتصادی عربستان»، آمده است: عربستان سعودی در حال آماده شدن برای اعلام آن چیزی است که می تواند بزرگترین تغییرات در این کشور از زمان اکتشاف نفت در عربستان در سال هزار و نهصد و سی و هشت باشد. این تحولات در پی سفر باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا به ریاض، افزایش تنش ها با ایران و ادامه خشونت ها در یمن رخ می دهند. روز دوشنبه، عربستان سعودی قرار است طرح خود را برای بازسازی اقتصادی و مالی صندوق ذخیره ارزی اعلام کند.

 

همانگونه که در فوق بدان اشاره شد عربستان سعودی  با انجام تغییراتی در هیات حاکمه این کشور در نظر دارد تحت عنوان راهبرد توسعه 2030 به نوعی خود را از وابستگی به منابع نفتی که بزرگترین در آمد این کشور به حساب می آیدکم نماید،چراکه بیشترین هزینه نظامی را این کشور در حملات وحشیانه خود در طول یک سال گذشته به یمن علیه حوثی  ها که به ادعای آنان جمهوری اسلامی ایران از آنان حمایت می نماید، انجام داد  و برای رهایی از این برون رفت و بحران  و خلاص از این وضع و از سویی حمایت  از گروههای تروریستی تکفیری در سوریه و عراق عملا این کشور را دچار بحران کرده به گونه ای که این کشور زمانی بیش از 600 میلیارد دلار ذخیره ارزی داشت اکنون به فکر استقراض ودریافت وام به میزان ده میلیارد دلار از بانکهای جهانی شده که در این زمینه تعدادی از بانکهای امریکایی و اروپایی به این کشور کمک خواهند کرد.

 

همانگونه که شواهد امر نشان می دهد این برنامه تخیلی بیش نیست  و نهایتا موجبات تجزیه این کشور را در آینده نزدیک فراهم می نماید

                               

  ناصر محمدي
  پژوهشگر علوم سیاسی
  آدرس ایمیل : nasser.t747@gmail.com
  آدرس سایت/وبلاگ:


  ارسال نظر جدید:
      نام :        (در صورت تمایل)

      ایمیل:      (در صورت تمایل) - (نشان داده نمی شود)

     نظر :