تحریریه سایت تحلیل ایران

آسیب شناسی جاده یکطرفه دولت – ملت در ایران

    •••••  یکشنبه ۳۰ آذر ۱۳۹۳ — ۰۰:۰۰ کد مطلب : 226/a   

 اخیرا در تحریریه سایت تحلیل ایران میزگردی درباره  مطالعات حکمرانی با حضور اساتید مطرح حوزه ی علوم انسانی برگزار شد. مهم ترین محورهای مطرح شده در این نشست برای اطلاع و بهره برداری خوانندگان محترم  به شرح زیر تقدیم می شود.

  1. 1. در آغاز این نشست، فیلمی از سخنرانی دیوید کامرون؛ نخست وزیر انگلیس در خصوص کسری بودجه و این که چطور می توان خدمات عمومی را بدون افزایش هزینه ها ارتقا داد؛ پخش شد. وی در سخنان خود گفت:

" امروز موفقیت در ارائه  خدمات عمومی، بهداشت،آموزش و حفظ امنیت را با پول میسنجند و پیشرفت منوط به صرف پول بیشتر است که در این صورت دوران تلخی را در پیش خواهیم داشت. اگر تفکر سیاسی راستگرایانه را با تحولات اطلاعاتی ترکیب کنیم، موقعیتی باورنکردنی براي بازسازي مجدد سیاست دولت و خدمات عمومی ایجاد خواهد شد. بدین ترتیب که اگر اختیارات بیشتري به مردم بدهیم، اگر به مردم گزینه هاي بیشتري بدهیم و اگر آنها را  در  مسند حکمرانی قرار دهیم، میتوانیم جامعه بهتر و قويتري را ایجاد کنیم واگرآن را با فراوانی باورنکردنی اطلاعات در دنیاي کنونی پیوند دهیم قادر خواهیم بود سیاست و خدمات عمومی را از نو بسازیم. ما ذات بشر را باور داریم و سیاست مداران تنها زمانی موفق خواهند شد که با مردم همانگونه که هستند رفتار کنند، نه آنگونه که سیاست مداران از مردم انتظار دارند.ما امروز در دوران پس از بوروکراتیک زندگی می کنیم. جایی که قدرت حقیقی مردم محقق شده است. این موضوع در خدمات عمومی و دولت با سه روش می تواند تفاوت مهمی ایجاد کند: شفافیت، انتخاب، پاسخگویی و دادن قدرت واقعی به مردم. "

پس از پخش سخنرانی کامرون؛ حاضرین در جلسه به ارائه ی نظرات خود پرداختند :

  1. 2. به نظر می رسد امروز دولت مطلوب در انگلستان دولت کوچک است. بدین ترتیب که همه چیز کوچک باشد، هزینه پایین، قیمت پایین، عدم حضور، تعطیلی دولت و سپس قدرت ملت.انگلیسی ها به دنبال آن هستند که چگونه می توان خدمات بیشتری با هزینه های کمتر ارائه داد.
  2. 3. در ایران با روی کار آمدن یک دولت، یک فرهنگ خاص با تمام نقاط ضعف و قوتش به جامعه تحمیل می شود و این جامعه نیست که روی دولت اثر می گذارد بلکه دولت است که بر ملت اثر می گذارد. باید بر روی اثر بخشی دولت فکر کنیم.فساد های گسترده مالی امروزه به دلیل آن است که در درون دولت ساختارهای دیگری شکل گرفته اند.سیستمی که ما در ایران داریم معمولا شخصی است و نه نهادی؛ فردی است و نه جمعی؛ متمرکز است و نه غیر متمرکز.
  3. 4. چگونه می توان سیستمی تاسیس کرد که رابطه ی دولت و ملت دو طرفه بشود؟ یعنی این نگاه بالا از پایین را رفع نمود؟ چگونه ملت باید دولت را کنترل کند؟ در کشوری که ملتش در لایه های پایین ساختار یافتگی شان محدود است؛ چگونه می شود دولتی به وجود آورد که قادر باشد رفاه، امنیت، اشتغال جامعه و بهبود وضعیت جاری را کنترل کند؟ چگونه می توان این رابطه را قوی کرد؟ انقلاب اسلامی پس از به وجود آمدنش یک کار اساسی کرده و آن هم این که سطح سواد مردم را بالا برده و مردم را با حکومت و دولت و آرای متعددی که هرساله داده اند؛ پیوند زده است.
  4. 5.یکی از مدل هایی که می تواند به ما کمک کند تا در داخل تحولی ایجاد بشود؛ بحث رابطه ی حکمرانی و توسعه است. اینکه هر کدام از این اشکال چه نسبتی با توسعه دارند و چه موانع و زمینه هایی برای توسعه فراهم می کنند؟ توسعه خودش یک مفهوم کلیدی است.
  5. 6. یک نظام متمرکز می تواند یک نقطه محل امنیت باشد یا یک دولت بزرگ نظامی که نهادها شکل نگیرد، نهادهایش از هم بپاشد و در واقع نهاد را خرج اهدافش کند می تواند کاملا زیر ساخت امنیت را خراب کند.
  6. 7. فساد یک مسئله است. فساد نقطه ای است که نظام اداره را به امنیت وصل می کند.
  7. 8. اگر ما قادر باشیم تا مردممان را به یک ملت تبدیل کنیم؛ اتفاقی که حضرت امام و انقلاب کرد؛ این ملت از پای نمی افتد. این وحدت یک اتفاق بود نه یک ساختار. اما امروزه این وحدت و انسجام در حال تضعیف شدن است. یعنی آن چیزی که باعث به وجود آمدن جمهوری اسلامی شده است دارد از بین می رود. باید کار بیشتری انجام داد تا بتوانیم مردممان را به یک ملت تبدیل کنیم. به نظر می رسد وحدت و انسجام مردم در حال از دست رفتن و تضعیف شدن است. در دنیا هم کشورهایی توانستند پیشرفت کنند که مردمشان را به ملت تبدیل کردند. مردمی که در یک سرزمین، در یک state  توانستند سامان بگیرند و همدیگر را درک کنند. آنجایی که ملت نداشته باشیم؛ مداخله ی خارجی رخ می دهد. مردم را می توان با مداخله شکست اماملت را نمی توان شکست.ملت سازی ساختار و شکل می خواهد.